Старонкі гісторыі

У сталічным Нацыянальным цэнтры сучаснага мастацтва працуе выстава, якая расказвае пра ўзнагароды і знакі адрознення ваеннаслужачых Вялікай Айчыннай вайны.

IMG_20200528_171432.jpg

Створана яна на базе матэрыялаў з прыватнай калекцыі Уладзіміра Шокава. Дзякуючы ёй мы маем магчымасць на ўласныя вочы пабачыць, як выглядалі знакі адрознення ў Чырвонай Арміі: пятліцы ваеннаслужачых, штодзённыя і палявыя пагоны старшын і сяржантаў, салдат, матросаў, старшых афіцэраў, генералаў, маршалаў і адміралаў узору 1941–1943 гадоў.

Гераізм салдат заслугоўваў таго, каб быць адзначаным узнагародай. І падчас вайны было заснавана шмат узнагарод: ордэны Перамогі, Суворава, Ушакова, Кутузава, Нахімава, Багдана Хмяльніцкага, Аляксандра Неўскага, Айчыннай вайны... Можна пабачыць, як яны выглядаюць, ацаніць дызайн, узровень выканання. Таксама ў калекцыі прысутнічаюць ордэны Чырвонага Сцяга, Славы, медалі «За адвагу», «За баявыя заслугі», «Партызану Айчыннай вайны».

IMG_20200528_171459.jpg

Наступны стэнд засведчыў геаграфію баявых дзеянняў, найбольш гарачыя кропкі Вялікай Айчыннай: медалі за абарону Ленінграда, Масквы, Адэсы, Севастопаля, Сталінграда, Каўказа, Савецкага Запаляр’я... За ўзяцце Будапешта, Кёнігзберга, Вены, Берліна... За вызваленне Белграда, Прагі, «За перамогу над Японіяй». Медаль «За доблесную працу ў Вялікай Айчыннай вайне 1941–1945 гадоў» — даніна павагі тым, хто сваёй самаахвярнай працай у тыле прыбліжаў час Перамогі.

Цікава было даведацца, што першы юбілейны медаль у гонар Перамогі быў заснаваны толькі ў 1965 годзе: у гонар 20-годдзя. Потым выпускаліся медалі праз дзесяцігоддзе: 30 гадоў з дня Перамогі, 40, 50, 60. Бліжэй да нашага часу медалі выпускаліся праз пяць гадоў: 65 гадоў з дня Перамогі, 70. Зараз выпушчаны медаль у гонар 75-годдзя.

IMG_20200528_171632.jpg

Асобны стэнд расказвае пра тое, якія знакі выдатнікаў Чырвонай Арміі тады існавалі, калі былі заснаваны: гвардыя, снайпер, выдатны стралок, выдатны разведчык, выдатны падводнік, выдатны пекар, выдатны трактарыст, выдатны дарожнік, выдатнік санітарнай службы... А таксама знак за ўдзел у баях на Карэльскім перашыйку.

Вялікую цікавасць выклікаюць архіўныя дакументы: прыклады падзякі за ўзяцце Берліна, якія выдаваліся камандзірам вайсковай часці, узоры часовых пасведчанняў пра ўзнагароджанне медалём «За баявыя заслугі», «Партызану Айчыннай вайны». Даведка партызана атрада «Мсцівец», падзяка ўдзельніку баёў за вызваленне Бабруйска, Мазыра, Пінска, Брэста, за фарсіраванне ракі Друць... Таксама можна скласці ўяўленне пра тое, як выглядалі паштовыя воінскія карткі, канверты.

IMG_20200528_171649.jpg

Прадстаўлены і шчымлівы дакумент — так званая пахаронка, у якой маці паведамлялася, што яе сын загінуў, праявіўшы гераізм і мужнасць.

З кожным годам становіцца ўсё менш сведак і ўдзельнікаў тых падзей, і таму вельмі важна захоўваць артэфакты мінулага. Гэта даніна памяці тым, хто цаной уласнага жыцця здабыў для нас Перамогу, і наш абавязак.

IMG_20200528_172020_1.jpg

Выстава вельмі цікавая і змястоўная, знаёмства з ёю будзе карысна практычна ўсім.

Святлана Пятрова, фота аўтара





На ковре — настоящие мужчины
Парад в ознаменование 75-й годовщины Победы...
Архив выпусков